Empirisch onderzoek · X / Twitter · 01-03-2026 t/m 23-05-2026

Online haat op X — van theorie naar praktijk

Een forensisch onderzoek naar directe haatreacties op posts van @RubenvanHaften (journalist & radio-dj) en @stomjong (Tom Konings, TikTok-influencer). Geclassificeerd met Lexigon. Onderzoeksperiode: 83 dagen (01-03-2026 t/m 23-05-2026).
🔬 Lexigon-geclassificeerd 📅 83 dagen · 01-03 t/m 23-05-2026 📊 11.710 tweets geanalyseerd 🎯 Alleen directe replies op eigen posts
01 · Overzicht

7.710 directe replies geanalyseerd — 257 haat-signalen

Beide accounts kregen samen in 83 dagen 7.710 directe replies op eigen posts. Lexigon classificeerde 257 hiervan als haat. Klinkt weinig — maar dat is het niet. Elke haatreply is een bewuste keuze van een persoon om een specifiek individu aan te vallen. En haat concentreert zich in pieken die iemand in minuten kunnen overspoelen.

4.179
Directe replies op Ruben-posts
3.531
Directe replies op Tom-posts
161
Haat-replies op Ruben (3,9%)
96
Haat-replies op Tom (2,7%)
45
Juridische signalen totaal
12
Ernst-score 4 (zwaarste, alleen Ruben)

Hoe lees je dit rapport?

Dit rapport analyseert uitsluitend directe replies op de eigen posts van de twee personen — niet discussies tussen andere gebruikers, niet reply-op-reply. Zo meten we precies: een persoon plaatst iets, hoeveel haat stroomt er rechtstreeks op hem af? Tevens nieuw: we beschikken nu over de eigen post-teksten, waardoor we kunnen analyseren of LHBT-onderwerpen significant meer haat aantrekken dan andere posts.

02 · De kernvraag

Maakt het uit waarover je post? LHBT-topics vs. overige posts

Dit is de meest relevante vraag: leidt het bespreken van LHBT-onderwerpen tot structureel meer haat dan andere posts van hetzelfde account? Het antwoord is ondubbelzinnig ja — en het verschil is groter dan verwacht.

@RubenvanHaften

🏳️‍🌈 LHBT-posts
5,93%
📝 Overige posts
2,04%
2,9×
meer haat-% op LHBT-posts
Gemiddeld 8,8 haat-replies per LHBT-post vs. 0,29 per andere post.
LHBT-posts bereiken ook 16.068 views gem. vs. 4.277 bij overig.

@stomjong (Tom Konings)

🏳️‍🌈 LHBT-posts
3,19%
📝 Overige posts
1,50%
2,1×
meer haat-% op LHBT-posts
Gemiddeld 0,91 haat-replies per LHBT-post vs. 0,26 per andere post.
LHBT-posts bereiken 5.935 views gem. vs. 3.554 bij overig.
Gemiddeld haat-% per posttype
LHBT vs. overige posts · beide accounts
Gem. aantal haat-replies per post
Absolute haataantallen · LHBT vs. overig

Wat dit aantoont

Voor Ruben geldt: een LHBT-gerelateerde post trekt gemiddeld 30× meer haat-replies dan een post over een ander onderwerp (8,8 vs. 0,29 per post). Bij Tom is dit 3,5× (0,91 vs. 0,26). Dit is geen toeval of ruis — dit is een structureel patroon over 83 dagen en honderden posts. De seksuele identiteit van de schrijver is de trigger, niet de schrijver zelf.

03 · Tijdlijn

Haat is niet continu — ze explodeert in pieken

Haat stroomt niet gelijkmatig. Ze accumuleert in weken met specifieke posts die viraal gaan of een gevoelig onderwerp raken. Week 11 (9–15 mrt) is Rubens absolute piek met 118 haat-replies in één week. Week 20 is Toms piek: 49. De rustige weken zijn even veelzeggend — haat wacht op een aanleiding.

Wekelijkse haat-replies — uitsluitend haat-geclassificeerde tweets
Elke balk = één week. Geen totaal meegenomen — dit toont puur de omvang van haatstromen per week.

Week 11: 118 haat-replies in 7 dagen

In de week van 9–15 maart 2026 plaatste Ruben van Haften een post over homohaat in zijn buurt. Die post trok 417 directe replies — waarvan 31 haat-replies (7,4%). Dat zijn niet 31 losse mensen: ze kwamen deels in golven, elk uur nieuwe aanvallen, zichtbaar voor Ruben in zijn notifications. Juridische signalen: 3. Ernst-score 4 (zwaarst): meerdere keren.

04 · Per post — eigen tekst zichtbaar

Welke post lokte welke haat uit?

Nu we de eigen posts hebben, kunnen we de originele tekst tonen naast de haatreacties die volgden. Klik het 𝕏-icoon naast elke post om de originele tweet op X te bekijken. Posts gemarkeerd met 🏳️‍🌈 bevatten LHBT-gerelateerde inhoud.

⚠️ De citaten hieronder zijn authentieke haatreacties op openbare posts, ongecensureerd weergegeven als empirisch bewijs in dit onderzoek.
05 · Wat voor haat?

Haat-labels en ernst — ingezoomd op haat alleen

Onderstaande grafieken tonen uitsluitend de haat-geclassificeerde replies. Eerst: hoeveel totale haat vs. de rest. Dan: welk type haat domineert. Daarna: de ernst-verdeling (schaal 1–4, neutraal weggelaten) met uitleg over wat elk niveau juridisch inhoudt.

Totaal haat vs. niet-haat — Ruben
161 van 4.179 directe replies is haat (3,9%)
Totaal haat vs. niet-haat — Tom
96 van 3.531 directe replies is haat (2,7%)
Verdeling binnen haat — Ruben
Welk type haat domineert? (161 haat-replies)
Verdeling binnen haat — Tom
Welk type haat domineert? (96 haat-replies)
Ernst-score 1–4 — Ruben
Ingezoomd op het haat-spectrum · neutraal (ernst 0) weggelaten
Ernst-score 1–4 — Tom
Ingezoomd op het haat-spectrum · neutraal weggelaten

Wat betekent elke ernst-score?

Ernst 1 — Licht oneerbiedig
Kleinerende of provocerende opmerkingen zonder expliciete slurs. Onbeleefd richting een LHBT+-persoon, maar doorgaans buiten het strafrecht. Valt wél ongemakkelijk en werkt dehumaniserend bij herhaling.
Voorbeeld: "Ga toch weg met die agenda van je."

Ernst 2 — Denigrerend
Kwetsend en kleinerend taalgebruik, gericht op persoon of identiteit. Mogelijk strijdig met platformregels maar normaal niet strafbaar. Draagt bij aan vijandige sfeer en cumulatieve schade.
Voorbeeld: "Jij bent gewoon ziek in je hoofd."

Ernst 3 — Expliciete haat / slurs art. 137c Sr-signaal
Homofobe scheldwoorden, dehumaniserende taal gericht op seksuele identiteit. Potentieel strafbaar: art. 137c Sr (opzettelijke belediging van een groep wegens seksuele gerichtheid).
Voorbeeld: "Kanker flikker."

Ernst 4 — Haat + bedreiging strafrecht-signaal
Expliciete slurs gecombineerd met bedreigende formuleringen. Hoogste juridisch risico: art. 137c/d Sr én mogelijk art. 285 Sr (bedreiging met misdrijf). Komt uitsluitend voor bij Ruben van Haften (12×).
Voorbeeld: "Of je dood wilt? Kanker flikkertje."

HOMOHAAT_EXPLICIET is bij Ruben 3,5× hoger

Ruben ontvangt 35 expliciet homofobe replies — bijna vier keer zoveel als Tom (10). Ernst-score 4 (de zwaarste categorie: expliciete slur gecombineerd met bedreigende toon) komt uitsluitend bij Ruben voor (12 keer). Dit type reply — juridisch potentieel strafbaar op basis van art. 137c Sr — is volledig afwezig in Tom's dataset. De publieke journalistieke rol triggert zwaarder en explicieter geweld.

06 · De taal van de haat

Woordwolken — haat vs. alle woorden

Hieronder vier sets woordwolken. Eerst gecombineerd (beide accounts, alleen haat). Dan per account (haat-replies). Dan beide accounts zonder haat-filter — de haatwoorden verschijnen ook in het brede corpus, bewijs voor structurele doordringing van haattaal in het algemene debat.

Gecombineerde woordwolk — beide accounts, alleen haat-replies

50 meest gebruikte woorden in haat-geclassificeerde directe replies op @RubenvanHaften en @stomjong samen

Haat-replies per account

Woorden die keer op keer terugkeren in de haatreacties op elk account afzonderlijk
@RubenvanHaften
Alleen haat-replies · top woorden
@stomjong
Alleen haat-replies · top woorden

Alle replies — geen haat-filter

Wat circuleert er überhaupt in de mentions? De haatwoorden zijn ook hier zichtbaar — ze sijpelen door in het algemene corpus.
@RubenvanHaften — alle 4.179 replies
Geen haat-filter · laat ook "homo", "leugenaar", "flikker" zien
@stomjong — alle 3.531 replies
Geen haat-filter · haatwoorden ook buiten haat-categorie

Haat-woorden doorbreken de categoriegrens

De onderste twee wolken tonen alle 7.710 replies — zonder haat-filter. Woorden als homo, leugenaar, flikker en pedo komen ook buiten de haat-gecategoriseerde tweets voor. Dit bewijst dat haattaal niet beperkt is tot expliciete haattweets — ze sijpelt door in het bredere debat. De grens tussen "discussie" en "haat" is op X dunner dan de categorieën suggereren. Dit maakt het probleem structureler en ernstiger dan de 3,9% haat-score alleen aangeeft.

07 · Vergelijking

Ruben vs. Tom — alle kerncijfers

Haat-categorieën naast elkaar — directe vergelijking
Absolute aantallen per haat-type · @RubenvanHaften (roze) vs. @stomjong (blauw)
Metriek@RubenvanHaften@stomjongVerhouding
Directe replies geanalyseerd4.1793.531+18% bij Ruben
Totaal haat-replies161961,7× meer bij Ruben
Haat-percentage overall3,9%2,7%1,4× hoger bij Ruben
LHBT-posts gem. haat-%5,93%3,19%Ruben 1,9× hoger
LHBT vs. overig (haat-%)2,9× hoger2,1× hogerPatroon bij beiden
HOMOHAAT_EXPLICIET35103,5× meer bij Ruben
Juridische signalen35103,5× meer bij Ruben
Ernst-score 3 of hoger5134+50% bij Ruben
Ernst-score 4 (zwaarste)120Alleen bij Ruben
Gem. views LHBT-post16.0685.935Ruben 2,7× meer bereik
Steun-replies (LIEFDEVOL)95138Tom krijgt meer steun
"Of je dood wilt? Kanker flikkertje." — Ernst 4, juridisch signaal. Direct op een post van Ruben over homohaat in zijn buurt.
@RubenvanHaften · 29 mrt 2026 · Lexigon: HOMOHAAT_EXPLICIET / HAAT_ALGEMEEN · art. 137c Sr-signaal
"Niet gek als bottom.. en nu die bal weer in je bek en bukken mietje!" — Ernst 3, juridisch signaal.
@stomjong · 30 mrt 2026 · Lexigon: HOMOHAAT_EXPLICIET
08 · Methode & Disclaimer

Hoe is dit berekend? Wat kan Lexigon wel en niet?

📐 Berekeningswijze

Directe reply = een tweet waarbij inReplyToUserId gelijk is aan de doelpersoon, én de auteur niet de doelpersoon zelf is. Reply-op-reply valt buiten deze definitie.

Haat-% = (tweets met label_1 ∈ HATE_LABELS) ÷ (totaal directe replies) × 100.

Ernst-score = Lexigon-schaal 0–5: 0=neutraal, 1=lichte negativiteit, 2=denigrerende toon, 3=expliciete haat/slurs, 4=haat + bedreigende toon, 5=directe bedreiging.

Juridisch signaal = indicatieve vlag voor mogelijke schending art. 137c/d Sr (groepsbelediging op grond van seksuele gerichtheid) of art. 261 Sr (smaad). Geen juridisch oordeel.

🔬 Wat Lexigon WEL kan

  • ✓ Reproduceerbaar — dezelfde input geeft altijd dezelfde output
  • ✓ Deterministisch — geen menselijke beoordelaarsvariantie per tweet
  • ✓ Schaalbaar — 11.000+ tweets in één run
  • ✓ Consistent schema — 11 labels, zelfde definitie voor beide accounts
  • ✓ Standaard in computationele taalanalyse — vergelijkbaar met peer-reviewed onderzoek
  • ✓ Ernst-schaal gebaseerd op expliciete lexicale markers (slurs, bedreigingswoorden, intensifiers)

⚠️ Wat Lexigon NIET kan

  • ✗ Ironie/sarcasme zonder expliciete markers herkennen
  • ✗ Culturele context of impliciet in-group taalgebruik
  • ✗ Typefouten en creatieve spellingsvarianten van slurs
  • ✗ Toon bepalen in korte of contextloze berichten
  • ✗ Juridisch oordeel vellen — enkel indicatief signaleren
  • ✗ Visuele/emoji-haat zonder tekstueel signaal

📋 Dataverantwoording

Reply-data: geëxporteerd via Apify Twitter-scraper als conversation-threads. 3 JSON-bestanden per account, gededupliceerd op tweet_id (7.399 + 7.989 unieke records).

Eigen posts: user-timeline export via Twitter API v2, 25-05-2026. Ruben: 2.099 tweets totaal, 307 top-level posts. Tom: 1.686 tweets, 387 top-level posts.

LHBT-detectie: regex op eigen post-tekst (homo, gay, lesbi, trans, lhbt, queer, pride, flikker, nicht, etc.).

Gemeten haat vs. werkelijke haat: dit zijn ondergrenzen

Lexigon werkt op basis van expliciete lexicale markers — woorden die letterlijk in de tekst staan. Dat maakt de resultaten reproduceerbaar en juridisch aantoonbaar, maar het zijn ondergrenzen. De werkelijke haat is vermoedelijk structureel hoger.

✓ Gemeten — aantoonbaar
257
haat-signalen in 83 dagen
  • Expliciete slurs aanwezig in tekst
  • Reproduceerbaar: zelfde run = zelfde output
  • Juridisch onderbouwbaar: concreet woord-bewijs
  • Methodisch vergelijkbaar met academisch onderzoek
✗ Niet gemeten — maar wel aanwezig
?? meer
onzichtbaar voor lexicon-analyse
  • Typefouten & creatieve spelling ("fl1kker", "nigt")
  • Ironie zonder expliciete slur ("wat een geweldige homo he")
  • Impliciete agressie ("jij snapt het ook niet hè")
  • Visuele haat in afbeeldingen / GIFs
  • Contextgebonden haattaal zonder slurwoord

Waarom lexicon-analyse toch de gouden standaard is

Alternatieven voor lexicon-classificatie — zoals handmatige annotatie — zijn subjectiever, tijdrovender en leiden tot inter-annotator-variantie. Machine learning-modellen kunnen meer nuance mee, maar zijn minder transparant en moeilijker juridisch te verantwoorden. Lexigon biedt wat dit onderzoek nodig heeft: objectieve, reproduceerbare en juridisch aantoonbare minimumcijfers. De 257 haat-signalen zijn het bewezen minimum — geen schatting, geen interpretatie.

Onderzoeksperiode: 01-03-2026 t/m 23-05-2026 (83 dagen). Dataset bevat uitsluitend openbare berichten op het platform X (voorheen Twitter). Geen persoonlijke data anders dan publiek geplaatste content. Citaten zijn weergegeven als bewijs in wetenschappelijk/journalistiek onderzoek naar online discriminatie (art. 10 EVRM). Namen van hatende gebruikers zijn niet gepubliceerd — het gaat om het patroon, niet de individuen.
09 · Conclusie

Dit is geen toeval — dit is structuur

83 dagen data, twee personen, duizenden tweets. De patronen zijn consistent.

Vier dingen die dit onderzoek aantoont

1. Openlijk homoseksueel zijn maakt je doelwit. Beide accounts ontvangen meer haat op LHBT-posts, factor 2,1 tot 2,9, over 83 dagen aantoonbaar.

2. Publieke rol maakt het erger. Ruben ontvangt 3,5x meer expliciete homohaat dan Tom. Ernst-score 4 komt uitsluitend bij Ruben voor (12x).

3. Haat explosioneert in pieken. Week 11: 118 haat-replies in 7 dagen. Een aanval die iemand actief ervaart in real-time.

4. Haat-taal is structureel. Dezelfde woorden — pedo, flikker, leugenaar, kanker — keer op keer, ook in het algemene corpus zonder haat-filter.

Dit praktijkonderzoek is onderdeel van Onzichtbaar Geweld. De 257 haat-signalen in 83 dagen zijn een fractie van wat dagelijks circuleert op X, en zelf al een ondergrens.